شرح یک نبرد مردانه که پوزه‌های زیادی را به خاک مالید

تاریخ انتشار : جمعه 14 اردیبهشت 1397 - ساعت : 08:34

کد مطلب: 49021 چاپ به اشتراگ گذاشتن

شرح یک نبرد مردانه که پوزه‌های زیادی را به خاک مالید

مازندشورا: تصرف شبه جزیره فاو توسط نیروهای ایران و غافلگیری عراقی‌ها، به‌طوری که هنوز هم موفق به بیرون راندن سربازان ایرانی از منطقه نشده‌اند، بغداد را سخت سرافکنده کرده است.

مازندشورا:خبرگزاری فارس مازندران ـ دفاع مقدس/پیروزی‌های فزاینده جمهوری اسلامی‌ که با فتح خرمشهر به اوج خود رسید، غرب را بر آن داشت که به‌منظور فراهم آمدن شرایط مناسب در تحمیل صلح و سازش به جمهوری اسلامی، تلاش اصلی را معطوف بر حفظ صدام کند، بدین ترتیب از یک سو پافشاری و تصمیم قطعی غرب مبنی بر حفظ صدام به هر شکل ممکن، و از سوی دیگر، عزم راسخ جمهوری اسلامی‌ جهت حصول به اهداف خود در جنگ و تن در ندادن به سازش و تسلیم نشدن در برابر فشارهای همه‌جانبه استکبار، به نوعی، حالت نه جنگ، نه صلح را میان طرفین حاکم کرد، به عبارتی دیگر، استکبار جهانی سعی داشت جمهوری اسلامی‌ توانایی لازم جهت انجام حرکت سرنوشت‌ساز و تعیین‌کننده به‌منظور پایان دادن به جنگ، با پافشاری بر آرمان‌های مطلوب خود را از دست بدهد.

در واقع حفظ صدام و بازداشتن ایران از پافشاری روی آرمان‌های خود، برقراری موازنه قوا بود، از این رو افزایش و تقویت توانایی‌های تکنولوژی عراق به‌ویژه نیروی هوایی، در دستور کار دنیای استکبار قرار گرفت و به‌دنبال آن دشمن سعی کرد فضا را به‌طور مطلق در اختیار بگیرد تا شاید به این وسیله به لحاظ ضعف‌های متعددی که داشت، صحنه جنگ را از میدان رزم زمینی به آسمان، دریا و شهرها بکشاند.

گذشته از استراتژی غرب و حمایت‌های همه‌جانبه عملی و نظری از رژیم عراق، تلاش و سخت‌کوشی و محور قرار دادن جنگ در تمام مسائل را توسط دشمن نیز نباید از نظر دور داشت، برخوردهای رژیم عراق با حوادث و رخدادهای گوناگون، در مقاطع مختلف دقیقاً نشانگر این امر است که دشمن تمامی‌ توان خود را در جهت پشتیبانی و پاسخگویی به نیازهای جنگ قرار داد.

* ویژگی‌های منطقه فاو

زمین منطقه فاو علاوه بر ارزش سیاسی ـ نظامی، به لحاظ فراهم‌سازی امکان حضور مقتدرانه ایران در خاک عراق و موقعیت جغرافیایی و طبیعی، دارای ارزش استراتژیک نیز بود و همچنین معضلات ناشی از عدم تأمین مناطق عملیاتی پیشین و مقابله با فشارهای دشمن پس از تصرف منطقه را هم مرتفع می‌کرد، زیرا باتلاقی بودن سواحل رودخانه اروند در هر دو سو و نیز وجود عارضه کارخانه نمک، عملاً بیشتر زمین منطقه را برای دشمن غیرقابل استفاده کرده بود و این مسأله کارایی زرهی ارتش عراق را کاهش می‌داد، همچنین احاطه آب از سه قسمت موجب شده بود، پدافند در برابر دشمن تنها در یک سمت انجام شود و آسیب‌پذیری از جناحین را کاهش دهد.

علاوه بر این‌ها، کوتاه بودن عقبه نیروهای خودی، پوشش مناسب منطقه برای پدافند هوایی، تسلط آتش بر روی خطوط و عقبه دشمن، امکان رعایت اصل غافلگیری، محدود بودن زمین و عمق قابل دسترس، از جمله عواملی بودند که بر میزان امیدواری‌ها نسبت به کسب پیروزی می‌افزود، اما در عین حال با توجه به ویژگی‌های خاص منطقه، مسأله عبور از رودخانه و پشتیبانی عملیات، احداث پل، تردد قایق‌ها به ساحل دشمن و پهلو گرفتن آنها در ساحل رودخانه‌ها، هر کدام به‌عنوان موانعی بودند که برداشتن آنها از سر راه به سادگی امکان‌پذیر نبود، به همین دلیل در طرح‌ریزی عملیات، تدابیر ویژه‌ای برای رفع آنها اتخاذ شد.

* آغاز عملیات والفجر 8 و تصرف شهر فاو

سرانجام پس از حل معضلات اساسی عملیات و تکمیل طرح مانور و تأمین پشتیبانی‌های مورد نظر و سازماندهی قرارگاه‌ها و یگان‌ها، دستور انجام عملیات والفجر 8 در ساعت 10 و 22 دقیقه تاریخ 20 بهمن‌ماه 1364، توسط فرمانده کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی‌ با قرائت رمز عملیات به این شرح، صادر شد:

بسم الله الرحمن الرحیم، لاحول ولاقوة الا بالله العلی العظیم، قاتلو هم حتی لاتکون فتنه، یا فاطمه الزهرا، یا فاطمه الزهرا، یا فاطمه الزهرا

یگان‌های نیروی زمینی سپاه با پشتیبانی آتش طرح ریزی شده، تهاجم خود را در محورهای مورد نظر آغاز و مبادرت به شکستن خط کردند.

گسترش وضعیت و تأمین هدف‌های عملیات در همان شب اول چنان غیر منتظره بود که نیروهای پشتیبان که می‌بایستی برای تأمین مراحل بعدی عملیات در صبح یا شب دوم عملیات به کار گرفته می‌شدند، در ساعت 12 همان شب وارد منطقه شدند، پس از پاکسازی خط اول، در ادامه کار دو مسئله عمده در پیش روی رزمندگان قرار داشت:

دور زدن و محاصره شهر و حضور در محور ساحلی واقع در جناح شمالی، حضور در محور یاد شده، نقش مؤثری را در مقابله با پاتک‌های دشمن و نیز تثبیت و تأمین سه پل اولیه داشت لذا دو لشکر پرتوان و قدرتمند سپاه که مأموریت دستیابی به اهداف فوق را داشتند، به‌منظور پاک‌سازی و الحاق خط اول، تلاش خود را شروع کردند.

بدین ترتیب قبل از روشن شدن هوا و پس از درهم شکستن مقاومت‌های ضعیف دشمن، یگان مأمور جهت تصرف شهر فاو، ابتدا با حضور در مدخل ورودی شهر، به محاصره آن پرداخت، در جنوب شهر فاو نیز یکی دیگر از یگان‌ها با طی کردن مسافت زیادی در عمق، به‌صورتی باورنکردنی خود را به «خور عبدالله» رساند و شهر فاو از شمال و جنوب به محاصره رزمندگان درآمد.

پاک‌سازی جنوب شهر فاو و باقیمانده نیروهای پراکنده و غیرمنسجم دشمن، که در منطقه به‌صورت سه گردان حضور داشتند دنبال می‌شد، با حضور پرقدرت نیروها پس از محاصره شهر فاو در محور ساحلی و نیز دستیابی به خور عبدالله در جنوب فاو، پاک‌سازی عناصر باقیمانده دشمن در رأس‌البیشه آغاز شد، در نتیجه یگان مأمور به تصرف شهر فاو، پس از رفع موانع موجود و مقابله با مقاومت‌های پراکنده دشمن، توانست با انهدام مقر تیپ 111 و به اسارت گرفتن فرمانده آن، شهر فاو را به‌صورت کامل پاک‌سازی کند، در نتیجه تا پایان روز اول، رزمندگان اسلام موفق به تصرف شهر فاو، پاک‌سازی کامل منطقه و حضور در شمال فاو (محور ساحلی) شدند و بدین ترتیب مراحل اول و دوم عملیات انجام پذیرفت.

دشمن در شرایطی که جمهوری اسلامی‌ را فاقد توانایی و قابلیت اجرای عملیات عبور از رودخانه ارزیابی می‌کرد، پس از مواجهه با حضور قدرتمندانه نیروهای اسلام در شهر فاو و بعد از گذشت سه روز از شروع عملیات، به تدریج نسبت به ابعاد عملیات فاو هوشیار شده و لشکر گارد را وارد منطقه کرد، شتاب‌زدگی و عدم توجیه کامل نسبت به منطقه، موجب شد که نیروهای لشکر گارد سوار بر خودرو و در حال حرکت به سمت منطقه درگیری، در محاصره نیروهای خودی افتاده و به هلاکت برسند، از این زمان بود که نبرد سنگین بین طرفین شروع و تا 75 روز ادامه داشت.

* فاو از حضور تا تثبیت

حضور نظامی‌ ایران در فاو، تزلزل و بی‌ثباتی حکومت بغداد و نیز ضعف و ناتوانی ارتش عراق را در پی داشت، به همین جهت فشارهای پی در پی دشمن در هوا و زمین قابل پیش‌بینی بود، دشمن پس از ناتوانی در بازپس‌گیری یک‌باره فاو، شیوه پیشروی لاک‌پشتی را آغاز کرد تا بلکه بتواند قسمت‌های محدودتری را تصرف کند.

در این میان خط تبلیغاتی رسانه‌های جهانی در تحرکات نظامی‌دشمن بی‌تأثیر نبود، چنانچه نشریه واشنگتن‌پست طی گزارشی نوشت: «عراق نمی‌تواند اجازه دهد ایرانی‌ها در این شهر باقی بمانند، زیرا این مسأله به احتمال قوی عواقبی تضعیف‌کننده از نظر روحی و سیاسی در داخل عراق و نیز در کشورهای همسایه خواهد داشت... تصرف شبه جزیره فاو توسط نیروهای ایران و غافلگیری عراقی‌ها، به‌طوری که هنوز هم موفق به بیرون راندن سربازان ایرانی از منطقه نشده‌اند، بغداد را سخت سرافکنده کرده است».

رادیو بی بی سی نیز طی تفسیری اظهار داشت: «ایران به خوبی در زمین از عهده نیروها برآمد و تصرف این همه اراضی عراق، ضربه‌ای تحقیرآمیز به عراق وارد کرده است».

* مشکلات بازپس‌گیری فاو برای دشمن

دشمن در انجام پاتک عمدتاً می‌بایست از نیروهای زرهی مکانیزه استفاده می‌کرد، که با توجه به باتلاقی بودن زمین عمدتاً محدود به جاده‌های موجود منطقه می‌شد و این وضعیت با توجه به آتش توپخانه بر روی جاده‌ها و حضور قدرتمند نیروهای ایرانی در آنجا، امکان مانور را از دشمن می‌گرفت، به علاوه نظر به این که قسمتی از منطقه پوشیده از نخل است، راه حل دیگر جنگ تن به تن در نخلستان بود، اما نیروهای دشمن توانایی و روحیه مناسب برای این کار را نداشتند.

تلاش‌های دشمن در این فاصله عمدتاً در سه محور خلاصه می‌شود:

1. ادامه پاتک در برخی از محورها، خصوصاً کارخانه نمک و جاده ام‌القصر

2. گسترش عقبه‌ها و احداث جاده و مواضع جدید توپخانه و ...

3. طراحی استراتژی «دفاع متحرک»

دشمن به‌منظور حل بحران‌های ناشی از فتح فاو و ضایعات وارده به ارتش خود، علی رغم رکود جبهه‌ها و نیز عدم توانایی در عقب راندن نیروهای خودی، مکرراً تبلیغاتی را مبنی بر بازپس‌گیری منطقه عملیاتی والفجر 8، انجام می‌داد.

با نزدیک شدن 7 آوریل برابر با 17 فروردین 1365 ـ سالروز تولد صدام و تشکیل حزب بعث عراق ـ تبلیغات دشمن شکل جدیدی به خود گرفت و این روز را روز بازپس‌گیری فاو نامید.

بر این اساس، 13 روز قبل از فرا رسیدن 7 آوریل، از بامداد 4 فروردین 1365 نیروهای دشمن تهاجم خود را از دو محور آغاز کردند که عملاً تهاجم آنها با هوشیاری رزمندگان اسلام عقیم ماند و بدین ترتیب آنچه که می‌توانست به‌صورت پیش‌درآمد و یا مقدمه تحرکات بعدی دشمن، خصوصاً در روز 7 آوریل باشد، در همان آغاز با عدم موفقیت توأم شد، با فرا رسیدن 7 آوریل، علی‌رغم تبلیغات انجام‌شده، دشمن زمین‌گیر شد و در یک محور حدود 4 هزار کشته و زخمی‌ به‌جا نهاد و در محور دیگری تعدادی در میان باتلاق‌ها و میادین مین به هلاکت رسیدند و نیز 11 نفر از نیروهای آنها، پس از روشن شدن هوا، به اسارت درآمدند، با گذشت زمان و افزایش ناامیدی عراق از پیشروی در فاو، تلاش‌های عملیاتی دشمن کاهش یافته و به موازات آن، اقدامات مهندسی فزونی یافت.

بدین‌ترتیب نبرد پیروزمندانه فاو بعد از 75 شبانه روز درگیری، که در طول جنگ بی‌سابقه بود، با پیروزی رزمندگان اسلام پایان یافت.

در این عملیات 800 کیلومتر مربع از زمین‌های دشمن آزاد شد و بیش از 50 هزار نفر از نیروهای آن کشته و زخمی‌ شده و نزدیک به 3 هزار نفر به اسارت درآمدند.

انهدام وسایل و تجهیزات دشمن نیز در این عملیات قابل ملاحظه بود، به‌گونه‌ای که بیش از 600 دستگاه تانک و نفربر، 500 دستگاه خودرو، 150 قبضه توپ، 45 فروند هواپیما، 10 فروند هلی‌کوپتر و 3 فروند ناوچه منهدم شد.

* بازتاب سیاسی عملیات والفجر 8

از نظر سیاسی تبعات ناشی از فتح فاو به منزله تغییر در ماهیت سیاسی جنگ نیز بود، به این معنا که اتخاذ استراتژی دفاع مطلق از سوی عراق، پس از فتح خرمشهر، با این هدف بود که جنگ در روند فرسایشی، سرانجام منتهی به پذیرش صلح از سوی ایران شود اما فتح فاو و ارتقای موقعیت سیاسی و نظامی‌ ایران در شمال خلیج فارس، عملاً منجر به پیدایش شرایط جدیدی شد که هیچ‌گونه مطابقتی با مشخصه‌های جنگ فرسایشی نداشت.

شورای امنیت، در پی این تحولات و تغییر موازنه قوا به سود ایران، در تاریخ 3/12/1364 ، اقدام به تهیه پیش‌نویس و صدور بیانیه مهمی‌کرد که در بند 3 آن آمده است:

«دبیرکل از ایران و عراق بخواهد که دو کشور بی‌درنگ در زمین، دریا و هوا آتش‌بس را رعایت کرده و بلافاصله تمام نیروهای خود را تا مرزهای بین‌المللی شناخته شده، به عقب بکشند».

قبلاً، در سخت‌ترین شرایطی که جمهوری اسلامی‌ مورد تهاجم قرار می‌گرفت، سازمان ملل، تنها اقدام به صدور بیانیه‌ای می‌کرد که در آن صرفاً اظهار تأسف می‌شد اما پس از فتح فاو با صدور قطعنامه‌ای جدید به شماره ی 582، عملاً به سود عراق موضع‌گیری کرد.

3141/ح


منبع : فارس - مازندران

برچسب ها : #منطقه #عملیات #نیروهای #سیاسی #اسلامی‌ #جمهوری #رزمندگان #پاک‌سازی #محاصره #تأمین #آوریل #اسلام #تهاجم #توانایی #والفجر #عملاً #می‌کرد #به‌منظور #ترتیب #پایان #بازپس‌گیری #پافشاری #مسأله #فشارهای #عمدتاً #رودخانه #ایرانی #اسارت #ادامه #ساحلی #به‌صورت #می‌شد #مناسب #فاطمه #الزهرا #مقابله #برابر #استراتژی #امکان #استکبار #پشتیبانی #علاوه #فروند #عملیاتی #نیروها #درآمدند #نتیجه #فروردین #نزدیک #موجود #تبلیغات #باقیمانده #عبدالله #اقدام #پراکنده #زخمی‌ #انهدام #جدیدی #فرسایشی #خودرو #راندن #تحرکات #تبلیغاتی #تلاش‌های #می‌گرفت #اظهار #توپخانه #پیشروی #بغداد #مأمور #دستگاه #درگیری #هلاکت #تغییر #نظامی‌ #خصوصاً #یگان‌ها #موقعیت #ویژگی‌های #زمینی #دستور #همچنین #معضلات #استفاده #کارخانه #باتلاقی #هوایی #نیروی #اهداف #شرایط #خرمشهر #همه‌جانبه #طرفین #افزایش #آرمان‌های #جهانی #می‌داد #پدافند #وضعیت #شکستن #فرمانده #تاریخ #مراحل #تثبیت #داشتند #دستیابی #قدرتمند #زیادی #مانور #محدود #غافلگیری #رعایت #پیروزی #احداث #سرانجام #اتخاذ #گرفتن #مقاومت‌های

لینک کوتاه مطلب :

نظر شما در مورد : شرح یک نبرد مردانه که پوزه‌های زیادی را به خاک مالید

*

*


X https://sport45.site/